مدار دفع کننده موش با فرکانس متغیر

10

در این پست از سایت امیک, یک مدار بسیار جالب و کاربردی به نام دور کننده یا دفع کننده مافوق صوت (التراسونیک) موش قرار داده شده که به راحتی و با هزینه کم می توانید ان را بسازید و استفاده کنید. برای این مدار یک PCB با کیفیت و ابعاد مناسب نیز طراحی شده که از انتهای مطلب می توانید دانلود کنید

طبق ازمایشات مشخص شده است که حیوانات موذی مانند موش های معمولی , موش های صحرایی و غیره به وسیله ی فرکانس های مافوق صوت حدود 30KHz تا 50KHz دفع می گردند. گوش انسان نمی تواند این فرکانس های بالا را بشنود. متاسفانه همه ی موش ها با فرکانس یکسانی عکس العمل نشان  نمی دهند. درحالی که بعضی از موش ها در فرکانس 35KHz دفع می شوند, بعضی دیگر به فرکانس های 38KHz تا 40KHz حساسیت دارند. بنابراین برای افزایش کارایی دستگاه, فرکانس نوسان ساز مافوق صوت مدار به طور خودکار بین محدوده های معینی تغییر می کند.

طراحی مدار به گونه ای است که فرکانس خروجی مدار دائماً پله به پله و به طور خودکار تغییر می کند. در مدار زیر 5 پله برای تغییرات در نظر گرفته شده است اما در صورت نیاز می توان تعداد پله ها را به 10 عدد نیز افزایش داد.

Mice-repeller-Ultrasonic-circuit-emic

(برای دیدن تصویر در اندازه بزرگتر ان را ذخیره کنید)

عملکرد مدار دفع کننده موش :

ای سی اپ امپ CA3130 در مدار بالا به صورت نوسان ساز موج مربعی فرکانس پایین سیم بندی شده است. ای سی CD4017 یک شمارنده ده دهی معروف می باشد. به ازای هر پالس احتمالی از خروجی CA3130 به ورودی شمارنده ده دهی CD4017 , خروجی یک منطقی شمارنده از Q0 به Q4 (یا از Q0 به Q9 در حالت 10 پله) منتقل می گردد.

پنج پتانسیومتر VR2 تا VR6 که به خروجی های Q0 تا Q4 متصل هستند, برای مقدارهای گوناگونی تنظیم می شوند و همچنین به پایه 7 از ای سی NE555 وصل شده اند. پتانسیومتر VR1 برای تنظیم فرکانس پالس های ساعت CA3130 به کار می رود. ای سی NE555 به صورت یک مولتی ویبراتور استابل بسته شده است و در فرکانس نزدیک 80KHz کار می کند. البته خروجی ان نامتقارن می باشد.

ای سی CD4013 یک فلیپ فلاپ نوع D می باشد که سیگنالی متقارن با فرکانس 40KHz را در خروجی خود (پایه های 13 و 12) تولید می نماید. خروجی این ای سی به وسیله تقویت کننده های پوش پول ساخته شده از ترانزیستورهای T1 تا T4 تقویت شده و به یک بلندگوی پیزوالکتریک فرکانس بالای ارزان قیمت اعمال می شود.

برای تنظیم فرکانس می توان از اسیلوسکوپ استفاده کرد. البته در صورت نداشتن اسیلوسکوپ با استفاده از روش سعی و خطا نیز می توان این کار را انجام داد. تجربه نشان داده است که این مدار دفع کننده موش بسیار کارا می باشد, زیرا فرکانس صوت خروجی به طور خودکار تغییر می کند و درنتیجه انواع موش ها را در بر می گیرد. همچنین قدرت خروجی مدار به اندازه کافی بالا است.

اگر خروجی قدرت پایین با فرکانس 30KHz تا 50KHz مورد نیاز باشد, می توان بلندگو را به طور مستقیم به خروجی های IC4 (پایه های 13 و 12) متصل کرد و دیگر نیازی به تقویت کننده های ترانزیستوری نیست. یک PCB مناسب نیز برای مدار بالا طراحی شده که از انتهای مطلب قابل تهیه است.

P-Mice-repeller-Ultrasonic-circuit-emic

لیست قطعات : 

  • مقاومت   R1,R2,R3=100K اهم
  • مقاومت   R4,R5=4.7K اهم
  • مقاومت   R6=18K اهم
  • مقاومت   R7,R8=1K اهم
  • پتانسیومتر (تریمر)   VR1=470K اهم
  • پتانسیومتر (تریمر)   VR2,VR3,VR4,VR5,VR6=100K اهم
  • خازن الکترولیت   C1=1uF/25V
  • خازن عدسی   C2=330pF
  • خازن عدسی   C3=100nF
  • دیود   D1,D2,D3,D4,D5=1N4148
  • ترانزیستور   T1,T2=BD131  یا BD139
  • ترانزیستور   T3,T4=BD132  یا BD140
  • ای سی   IC1=CA3130 به همراه سوکت
  • ای سی   IC2=CD4017 به همراه سوکت
  • ای سی   IC3=NE555 به همراه سوکت
  • ای سی   IC4=CD4013 به همراه سوکت
  • بلندگوی پیزوالکتریک
  • باتری یا منبع تغذیه 12 تا 15 ولت

 

- دانلود PCB

برای پرداخت و دانلود فایل PCB و فایل راهنمای ساخت مدار دفع کننده موش با فرکانس متغیر می توانید روی دکمه زیر کلیک کنید. این فایل شامل :

  • فایل های طراحی PCB مدار با نرم افزار پروتئوس
  • PCB مدار به صورت فایل PDF مناسب ساخت PCB به روش اتو و دیگر روش های مشابه
  • راهنمای ساخت PCB
  • آموزش ساخت PCB به روش اتو
  • و دیگر موارد لازم برای ساخت PCB

» پس از پرداخت شما به صفحه دانلود هدایت می شوید و می توانید فایل مورد نظر خود را دانلود کنید. همچنین ایمیلی حاوی لینک دانلود به ایمیل شما ارسال خواهد شد.

تضمین کیفیت PCB               طراحی یک لایه PCB              طراحی شده بر اساس قطعات موجود در بازار ایران

 

 

نظر یادتون نره…

10 دیدگاه‌ها

  1. سلام مهندس ممنون بابت سایت خوب و مفیدتان . من فایل این مدار را که زحمت کشیده بودید تهیه کرده و اقدام به ساختش کردم ولی حداکثرخروجی مدار صدایی در حدود یک ملودی بلند می‌باشد و فکر کنم از حدود 10کیلو هرتز بالاتر نباشد . در صورتیکه وقت کردید راهنمایی فرمایید . در ضمن به پایه های ۱۲ و ۱۳ هم وصل کردم اسپیکر پیزو را ولی هیچ فرقی نداشت . ممنونم

    • سلام, ترانزیستورهای T1 تا T4 را بررسی کنید که سالم باشند و ترتیب پایه های انها را رعایت کرده باشید. صدای خروجی این مدار در محدوده شنوایی انسان نیست, بنابراین شما نباید صدای خروجی مدار را بشنوید. پتانسیومتر VR1 تغییر دهید و ببینید در خروجی تفاوتی ایجاد می شود

  2. سلام خسته نباشید
    من این مدار رو تو پروتئوس رسم کردم اما جواب نمیده ، تو شمارنده روی خروجی 2 ثابت میشه مشکلش چیه؟ لطفا کمکم کنید

ارسال دیدگاه

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید